อธิบายความหมายของคำว่า ภายในและภายนอก ของขันธ์ ๕

พระไตรปิฏก ฉบับสยามรัฐ เล่มที่ ๓๕

             แสดงความหมายของ ภายใน และ ภายนอก  เนื่องจากผู้เขียนเองเคยมีความเข้าใจผิด จึงปฏิบัติผิด เนื่องจากการตีความ ภายใน หรือ ในภายใน  ว่าเป็นการส่งจิตหรือสติไปภายในกายตน  หรือสติจดจ่อไปในเวทนาตน  หรือจิตตน  จึงปฏิบัติในลักษณะส่งจิตหรือสติไปแช่นิ่ง หรืออยู่ภายในกายหรือภายในจิตตน  หรือก็คืออาการจิตส่งในอันให้โทษยิ่งนั่นเอง   หรือไปเข้าใจผิดๆไปว่าเป็นการแยกกาย หรือจิตอย่างมีภายในภายนอก หรือในลักษณะของเจตภูต,    ในพระอภิธรรมเล่มที่ ๒ คือพระไตรปิฏกฉบับที่ ๓๕  ได้แสดงอรรถกถาธิบายถึง รูป เวทนา สัญญา สังขาร วิญญาณ ภายในและภายนอก เอาไว้อย่างแจ่มแจ้งดี ดังนี้

พระไตรปิฏก ฉบับที่ ๓๕

             [๔] รูป(กาย)ภายใน เป็นไฉน

             รูปใด ของสัตว์นั้นๆเอง ซึ่งมีในตน เฉพาะตน เกิดในตน เฉพาะบุคคล(นั้นๆ) อันกรรมที่สัมปยุตด้วยตัณหาทิฐิยึดครอง ได้แก่มหาภูตรูป ๔  และ อุปาทายรูปที่อาศัยมหาภูตรูป ๔ นี้เรียกว่ารูปภายใน (หมายถึง รูปของตนเอง)

             รูป(กาย)ภายนอก เป็นไฉน

             รูปใด ของสัตว์อื่นของบุคคลอื่นนั้นๆ ซึ่งมีในตน เฉพาะตน เกิดในตน เฉพาะบุคคล(อื่นนั้นๆ) อันกรรมที่สัมปยุตด้วยตัณหาทิฐิยึดครอง ได้แก่มหาภูตรูป ๔ และ อุปาทายรูปที่อาศัยมหาภูตรูป ๔ นี้เรียกว่ารูปภายนอก (หมายถึง รูปของบุคคลอื่นๆ) .......ฯลฯ..................

.............[๑๐] เวทนาภายใน เป็นไฉน

             เวทนาใด ของสัตว์นั้นๆเอง ซึ่งมีในตน เฉพาะตน เกิดในตน เฉพาะบุคคล  อันกรรมที่สัมปยุตด้วยตัณหาทิฐิยึดครอง ได้แก่ สุขเวทนา  ทุกขเวทนา  อทุกขมสุขเวทนา นี้เรียกว่าเวทนาภายใน (หมายถึง เวทนาของตนเอง)

             เวทนาภายนอก เป็นไฉน

             เวทนาใด ของสัตว์อื่นของบุคคลอื่นนั้นๆ ซึ่งมีในตน เฉพาะตน เกิดในตน มีเฉพาะบุคคล  อันกรรมที่สัมปยุตด้วยตัณหาทิฐิยึดครอง ได้แก่ สุขเวทนา  ทุกขเวทนา  อทุกขมสุขเวทนา นี้เรียกว่าเวทนาภายนอก (หมายถึง เวทนาของบุคคลอื่นๆ).......ฯลฯ..................

.............[๑๖] สัญญาภายใน เป็นไฉน

             สัญญาใด ของสัตว์นั้นๆเอง ซึ่งมีในตน เฉพาะตน เกิดในตน เฉพาะบุคคล อันกรรมที่สัมปยุตด้วยตัณหาทิฐิยึดครอง ได้แก่จักขุสัมผัสสชาสัญญา ฯลฯ มโนสัมผัสสชาสัญญา นี้เรียกว่าสัญญาภายใน

             สัญญาภายนอก เป็นไฉน

             สัญญาใด ของสัตว์อื่นของบุคคลอื่นนั้นๆ ซึ่งมีในตน เฉพาะตน เกิด ในตน เฉพาะบุคคล อันกรรมที่สัมปยุตด้วยตัณหาทิฐิยึดครอง ได้แก่ จักขุสัมผัสสชาสัญญา ฯลฯ มโนสัมผัสสชาสัญญา นี้เรียกว่าสัญญาภายนอก.......ฯลฯ.................

เป็นดังนี้ทั้งในสังขาร และวิญญาณเช่นกัน

 

กลับหน้าเดิม

กลับสารบัญ

 

 

 

 

hit counter

นับคน . คอม : Realtime counter สำหรับคนไทย